Παρασκευή 29 Σεπτεμβρίου 2023

Hegel: πόλεμος ή ειρήνη;



                                 Γκέοργκ  Χέγκελ

1770–1831 

Η Φαινομενολογία του πολέμου 

§1

Ι. Η εποχή, που έζησε ό Χέγκελ, 1770-1831, ήταν μια πολυκύμαντη εποχή, με φοβερές δονήσεις της ιστορίας, αποκορύφωμα της οποίας ήταν η Γαλλική επανάσταση. Η τελευταία αποτέλεσε μια από τις πιο συνταρακτικές παρορμήσεις για τη συγκρότηση αλλά και την εξέλιξη της σκέψης του. Στο πλαίσιο τούτης της εξέλιξης εντάσσεται και η διαμόρφωση της πολιτικής του σκέψης, δυνάμει της οποίας διατυπώνει και τη διαλεκτική του θεωρία για τον πόλεμο. Ακριβώς επειδή η εγελιανή θεωρία του πολέμου είναι διαλεκτική δεν αφήνει περιθώρια για μια  ερμηνεία, αποπροσανατολιστική για κάθε λαό και έθνος, που ανυμνεί την ειρήνη και αναθεματίζει τον πόλεμο. Σε κάθε στιγμή του χρόνου αποδεικνύεται επίκαιρη και αληθής.

Κυριακή 17 Σεπτεμβρίου 2023

Πλάτων: πώς κατανοείται η φιλοσοφία του θανάτου;



 

ΠΛΑΤΩΝ

427347 π.Χ.

Τι σημαίνει: ο φιλόσοφος επιδιώκει τον θάνατο;

§1

 Γράφει ο Πλάτων σχετικά με τη ζωή και τον θάνατο: 

«Ποιος ξέρει αν η ζωή είναι θάνατος και ο θάνατος ζωή; Ίσως και εμείς να είμαστε πραγματικά νεκροί. Μπορεί να συμβαίνει αυτό που κάποτε άκουσα από κάποιους σοφούς ανθρώπους ότι εμείς τώρα έχουμε πεθάνει (η παρούσα ζωή μας είναι θάνατος), το δε σώμα είναι τάφος για μας, ενώ αυτό το μέρος της ψυχής, όπου εδρεύουν οι επιθυμίες, υπακούει, από τη φύση του, στις πιο αντίθετες παρορμήσεις» (Γοργίας 492e10-493a5).

Τετάρτη 6 Σεπτεμβρίου 2023

Ηράκλειτος: ο Λόγος και η αεί επίκαιρη σχέση του με τον κόσμο


 

Ηράκλειτος ο Εφέσιος

Ηράκλειτος:

Τι είναι ο Λόγος;

 

1. Ο Ηράκλειτος κατάλαβε ότι η πραγματικότητα παίρνει μορφή με τις λέξεις. Χωρίς αυτές έχουμε μόνο τα δεδομένα που μας μεταδίδουν η όραση, η ακοή και οι άλλες αισθήσεις. Είναι πληροφορία, που διαρκεί στον χρόνο μιας αντίληψης και δεν κατορθώνει πλέον παρά να παρουσιάζει μια δυσαρμονία και καμιά καταβύθιση στην ουσία των πραγμάτων. Και τότε συμβαίνει να βρισκόμαστε μπροστά σε μια πολύπλοκη πραγματικότητα και έναν αντίστοιχο    κύκλο αξεδιάλυτων αντιφάσεων. Αναπόφευκτα ο χώρος του ανθρώπου συσκοτίζεται και στον αισθητό κόσμο ενσαρκώνει την εικόνα ενός Χάους χωρίς Φάος: οι δρόμοι που ανοίγονται εδώ είναι εκείνοι των διασταυρώσεων μέσα σε ένα λαβύρινθο. Σε κάθε διασταύρωση χάνεται κανείς, αν δεν είναι σε θέση να ρίξει μια ματιά από ψηλά και να σχηματίσει μια συνολική και συνοπτική, δηλαδή καθολική/διαλεκτική εικόνα τους. Προς τούτο χρειαζόμαστε έναν συγκεκριμένο οδικό χάρτη της γλώσσας και της σκέψης που να δείχνει όλα τα μέρη και όλους τους πιθανούς τρόπους.