Τρίτη, 14 Ιανουαρίου 2014

Συνέδριο για τον Πλάτωνα: ποιοι είναι οι αληθινοί φιλόσοφοι;






                                     Πλάτων

              Ποιος δικαιούται το όνομα φιλόσοφος;

                                                     §1

Ι. Ο ορισμός του φιλοσόφου από τον Πλάτωνα δεν είναι μονοσήμαντος. Εξαρτάται εκάστοτε από τη σχέση που ο φιλόσοφος, ως φίλος της σοφίας, συνάπτει με τον προορισμό του, με τον πολιτικό ρόλο, που χρειάζεται να παίξει, με τον γραπτό και προφορικό του λόγο. Γενικώς εξαρτάται από το πώς εννοεί την πραγματικότητα και πώς στέκεται απέναντί της.  Σε μια πρώτη, άμεση και απλή απόπειρα ορισμού του φιλοσόφου, φιλόσοφος είναι αυτός που ασχολείται με τη φιλοσοφία. Πώς εννοεί τη φιλοσοφία ο Πλάτων; Στην Πολιτεία αναφέρει με έναν λαμπερό λόγο πως η αληθινή φιλοσοφία είναι η περιαγωγή της ψυχής από μια νυχτερινή ημέρα σε μια αληθινή, δηλαδή είναι επάνοδος στο αληθινό ον (521c).

ΙΙ. Ο αληθινός φιλόσοφος λοιπόν, από άποψη αρχής, είναι αυτός που έχει ως αποστολή να περιάγει [=μεταστρέφει] την ψυχή, μηδέ εξαιρουμένης και της δικής του, από την ημερήσια νύχτα της στον αληθινό της φωτισμό: να την επαναφέρει στην αρχέγονη οντολογική της βάση· σε εκείνο τον τόπο, όπου βασιλεύει η φρόνηση και η δύναμη. Μια τέτοια μεταστροφή όμως δεν γίνεται από τη μια στιγμή στην άλλη, «σαν να στρίβεις ένα όστρακο» (ό.π.), αλλά είναι μια ανηφορική και συγχρόνως ανοδική οδός. Ανηφορική και κουραστική οδός είναι η φιλοσοφική παίδευση του ανθρώπου, έτσι ώστε η ίδια η ψυχή του να ενεργοποιεί τον καλύτερο εαυτό της, να φωτίζεται και να φωτίζει: να κατευθύνεται «εἰς τὸ ὂν καὶ τοῦ ὂντος τὸ φαινότατον» (518c). Αυτή την παίδευση την εγγυάται το μάθημα της διαλεκτικής. Καθ’ όλη τούτη την οδοιπορία το ανθρώπινο ον συγκροτεί τη πιο ισχυρή και ανθεκτική ατομικότητα, που δεν κάμπτεται από κανέναν πειρασμό και κανενός είδους διαφθορά και διεφθαρμένους κυβερνήτες. Ανοδική οδός είναι η διαλεκτική ανάβαση στη γνώση του αγαθού.

                                                  §2

Ι. Η ανηφορική και η ανοδική οδός είναι μία και ενιαία: είναι η υπεροχή του φιλοσοφικού Λόγου· η υπεροχή όχι απλώς ποσοτικά, άρα εξουσιαστικά, δηλαδή ως επιβολή ή ως τεχνητή και αξιωματική επικράτηση έναντι του λόγου του συνομιλητή, αλλά ως πολύτροπη αναμέτρηση με τη σοφιστεία και την εργαλειακή, την άσωτη χρήση του λόγου. Η υπεροχή αυτή, η πολύτροπη αναμέτρηση, είναι ίδιον του αληθινού φιλοσόφου και δεν διατίθεται από μόνη της σε κάποια γωνιά της αγοράς. Ως εκ τούτου πρέπει να αναζητείται μέσα στην αληθινή φιλοσοφία, στον εκ νέου και εξ αρχής οντολογικό προσανατολισμό. Χάρη σ’ αυτόν εδώ τον προσανατολισμό, ο αληθινός φιλόσοφος, όπως και η υπεροχή του λόγου του, επιζητεί και προσφέρει τα «τιμιώτερα». Δεν αρκείται να αραδιάζει μια κοινότοπη συστάδα λόγων, αλλά μάχεται να προσφέρει όχι μόνο περισσότερα ποσοτικά, αλλά και πολυτιμότερα ποιοτικά.

ΙΙ. Εδώ έγκειται και η διαλεκτική δεινότητα του φιλοσόφου: να καταθέτει ένα επιχείρημα, που βρίσκεται σε ανοικτή γραμμή με ένα άλλο επιχείρημα υψηλότερης τάξης, ανώτερης διαβάθμισης, και έτσι να ανεβαίνει την κλίμακα προς τη γνώση του αγαθού. Μια τέτοια ποιότητα φιλοσόφου συγκροτεί τον φιλόσοφο-κυβερνήτη, που διαθέτει γνώση και αρετή. Η αρετή δεν νοείται στον Πλάτωνα ως κάποια ηθικολογική αρχή, αλλά ως απελευθέρωση από την καθημερινή χθαμαλότητα και ως αδιάπτωτο πάθος για σοφία, για προσέγγιση δηλαδή του θείου ή του αγαθού. Αυτός ο φιλοσοφικός άνθρωπος μπορεί να γίνει ο αδιάφθορος κυβερνήτης σε αντίθεση με τον ακατάστατο, αχαλίνωτο, ηδονιστικό κυβερνήτη του συστήματος. Αυτός ο τελευταίος

«περνάει καθημερινά τη ζωή του κάνοντας το χατίρι της μιας ή της άλλης επιθυμίας, άλλοτε μεθώντας με κρασί και με τους ήχους αυλών, άλλοτε πίνοντας μόνο νερό και προσπαθώντας να αδυνατίσει, άλλοτε γυμνάζοντας το σώμα του κι άλλοτε αδρανοποιημένος και αδιαφορώντας για όλα και άλλοτε παριστάνοντας ότι ασχολείται με τη φιλοσοφία. Πολλές φορές χώνεται στα πολιτικά θέματα … [χωρίς να] έχει ούτε τάξη ούτε συνοχή μέσα του …» (561c-d).


Τέτοιους μέθυσους, ασύδοτους, φιλήδονους και άκρως αστόχαστους ανθρωπίσκους (Πλάτων) συναντά κανείς σήμερα σε καίριες θέσεις μορφωτικών ιδρυμάτων, πολιτικών σωματείων, βουλευτηρίων κ.λπ.
                                         

ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ

Πανελλήνιο Συνέδριο Φιλοσοφίας

Πλάτων
Γνώση, Μεταφυσική, Πολιτική
ή
η φιλοσοφία ως υποσημειώσεις στον Πλάτωνα

Κεντρική Δημοτική Βιβλιοθήκη Θεσσαλονίκης,
Σβώλου και Εθνικής Αμύνης
Παρασκευή 24 – Σάββατο 25 Ιανουαρίου 2014


10.00 - 10.20 ΠΡΟΣΦΩΝΗΣΕΙΣ

Δημήτρης Ν. ΛαμπρέλληςΚαθηγητής Παντείου Πανεπιστημίου Αθηνών
Παναγιώτης Δόικος, Επ. Καθηγητής Α.Π.Θ.
Θεόδωρος ΜαυρόπουλοςΚλασικός Φιλόλογος, Επιστημονικός Υπεύθυνος Εκδόσεων Ζήτρος
Ηλίας ΒαβούραςΔιδάκτωρ Φιλοσοφίας Αριστοτελείου Παν. Θεσσαλονίκης,
Υπεύθυνος έκδοσης περιοδικού Φιλοσοφεῖν: ἐπιστήμη, εὔνοια, παρρησία

Παρασκευή 24 Ιανουαρίου

Α΄ ΣΥΝΕΔΡΙΑ:

Προεδρείο: Δημήτρης Ν. Λαμπρέλλης - Θεόδωρος Μαυρόπουλος

10.20 - 10.40  Θεόδωρος Μαυρόπουλος, Κλασικός Φιλόλογος
Πλατωνική πολιτική

10.40 - 11.00 Γαλάτεια ΚαπράλουΔιδάκτωρ Φιλοσοφίας Παντείου Παν. Αθηνών
Η πλατωνική φιλοσοφία της τέχνης:  ένα γνωσιοθεωρητικό πρόβλημα και οι ερμηνευτικές προσεγγίσεις του

11.00 - 11.20 Xαράλαμπος Κράλλης, Διδάκτωρ Φιλοσοφίας ΕΚΠΑ
Πλατωνικά προβλήματα στη φιλοσοφία του Τh. W. Adorno

11.20 – 11. 40 Χρήστος ΞανθόπουλοςΕπίκουρος καθηγητής Παντείου Παν. Αθηνών
Η επιστημολογική λειτουργία των πλατωνικών απόψεων για τη γνώση

11. 40 - 12.00 Συζήτηση


Β΄ ΣΥΝΕΔΡΙΑ:

Προεδρείο: Γρηγόρης Καραφύλλης – Σωτηρία Τριαντάρη

12.00 - 12.20 Ηλίας Βαβούρας, Διδάκτωρ Φιλοσοφίας Α.Π.Θ.
Πλάτων και Καστοριάδης: μία μετρητική αναμέτρηση

12.20 - 12.40  Χαράλαμπος Αποστολόπουλος, Καθηγητής Πανεπιστημίου Ιωαννίνων
Φαίδων ἢ περὶ ψυχῆς: Ο πλατωνικός διάλογος σε σχέση με την χριστιανική
(Γρηγόριος Νύσσης) και την ιουδαϊκή (Moses Mendelssohn) απομίμησή του

12.40 - 13.00 Τάσος Αρβανιτάκης, Καθηγητής Πανεπιστημίου Μακεδονίας
Ελπίς, ευχή και παραμυθία

13.00 - 13.20 Θεόδωρος ΠενολίδηςΑν. Καθηγητής Α.Π.Θ.
Η αναλογία στον Πλάτωνα

13.20 – 13.40 Μελίνα ΜουζάλαΛέκτωρ Πανεπιστημίου Πατρών,
Η οντολογική κλίμακα του Αγαθού στο ΣΤ΄ βιβλίο της πλατωνικής Πολιτείας:
μία προσέγγισις με αφετηρία την πρόκλεια ανάγνωση

13.40 - 2.00 Συζήτηση


  
Γ΄ ΣΥΝΕΔΡΙΑ:

Προεδρείο: Κώστας Ζουράρις Τάσος Αρβανιτάκης

17.00 – 17.20 Χαράλαμπος Μαγουλάς, Διδάκτωρ Φιλοσοφίας ΕΚΠΑ
Η εξέταση του επιχειρήματος του τρίτου ανθρώπου στον Παρμενίδη με βάση το σημειωτικό τρίγωνο

17.20 - 17.40 Πηνελόπη Τζιώκα, Διδάκτωρ Φιλοσοφίας Παντείου Παν. Αθηνών
Ο πολιτικός χρόνος στον Πλάτωνα

17.40 - 18.00 Χρήστος Τερέζης,  Καθηγητής Πανεπιστημίου Πατρών  -
Ηλίας ΤεμπέληςΕπ. Καθηγητής Σχ. Ναυτικών Δοκίμων
Γενητόν και χρόνος στο υπόμνημα του Πρόκλου στον πλατωνικό Τίμαιο

18.00 - 18.20  Ελένη Καραμπατζάκη, Καθηγήτρια Πανεπιστημίου Ιωαννίνων
Επιδράσεις του πλατωνικού Τιμαίου στην στωική φιλοσοφία

18.20 - 18.40 Άννα Λάζου, Λέκτωρ Πανεπιστημίου Αθηνών
Η έννοια του δημιουργού στον πλατωνικό Τίμαιο

18.40 - 19.00  Σωτηρία ΤριαντάρηΕπ. Καθηγήτρια Πανεπιστημίου Δυτ. Μακεδονίας
 Η κριτική του Πλάτωνα στη ρητορική και τα σχόλια του βυζαντινού Θεόδωρου Μετοχίτη

Συζήτηση 19.00 – 19.20


Δ’ ΣΥΝΕΔΡΙΑ 

Προεδρείο:  Βασίλης Κάλφας – Χρήστος Τερέζης

19.20 - 19.40 Δημήτρης Τζωρτζόπουλος, Διδάκτωρ Φιλοσοφίας
Πλάτων: η δίκαιη κυριαρχία των φιλοσόφων

19.40 - 20.00 Ιωάννης Καλογεράκος, Επ. Καθηγητής Πανεπιστημίου Αθηνών
Ο άνθρωπος κατά τον Πλάτωνα

20.00 - 20.20 Δημήτρης Ν. ΛαμπρέλληςΚαθηγητής Παντείου Πανεπιστημίου Αθηνών
Ο ελεγκτικός λόγος του Ελεάτου Ξένου στον Σοφιστή και στον Πολιτικό:
Από την οντολογική ανάδειξη της ετερότητας στην πολιτική της ανταπόκρισης προς τη διαφορά

20.20 – 20.40 Παναγιώτης Δόικος, Επ. Καθηγητής Α.Π.Θ.
Η μορφή της ψυχής και η λογική της ενσωμάτωσης στον πλατωνικό Φαῖδρο

20.40 - 21.00 Συζήτηση


Σάββατο 25 Ιανουαρίου


Α΄ ΣΥΝΕΔΡΙΑ:

Προεδρείο: Θεόδωρος Πενολίδης - Παναγιώτης Δόικος

9.30 - 9.45 Βικτώρια-Θεοδώρα, Αχιλλεύ -Γαϊτανά Yπ. Διδάκτωρ Θεολογίας Α.Π.Θ.
Η πολιτική φιλοσοφία του Πλάτωνα

9.45- 10.00 Ξανθίππη Μπαλλή, Υπ. Διδάκτωρ Φιλοσοφίας Α.Π.Θ.
Η αλληγορία του μύθου του σπηλαίου στον Πλάτωνα και η ερμηνεία του στην
εποχή μας

10.00 - 10. 15 Ιωάννα ΚοτσώρηΥπ. Διδάκτωρ Φιλολογίας Πανεπιστημίου Πελοποννήσου
Ο έρωτας στο Συμπόσιο του Πλάτωνος

10.15 - 10.30  Τριπουλά ΙωάνναΥπ. Διδάκτωρ Φιλοσοφίας Α.Π.Θ.
Η θέση του Ομήρου στην ιδανική Πολιτεία: Γνώση και Μεταφυσική στην υπηρεσία της Πολιτικής

10.30 – 10.45 Παναγιώτης ΒαρδάκαςΥπ. Διδάκτωρ Φιλολογίας Α.Π.Θ.
Κρατύλος  ἢ περὶ ὀρθότητος ὀνομάτων, λογικός: ετυμολογικά ζητήματα ενός πλατωνικού διαλόγου

10. 45 - 11.00 Θεόδωρος Καμπουρίδης, Υπ. Διδάκτωρ Φιλοσοφίας Α.Π.Θ.
Υφαντική και κυβερνητική τέχνη στον Πολιτικό του Πλάτωνα

11.00 – 11. 10 Ανδρέας ΑντωνίουΜΠΣ Φιλοσοφίας Α.Π.Θ.
Γνώση και Τέχνη ως διάλογος με τον Πλάτωνα: Μια αφορμή για επαναξιολόγηση των αξιών

11. 10  - 11. 20 Δέσποινα Κηπάρογλου, ΜΠΣ Τμ. Νηπιαγωγών Παν. Δυτ. Μακεδονίας
Η φρόνηση ως ιδιότητα του πολίτη στο δημοκρατικό πολίτευμα

11. 20 – 11. 30 Γιαννούκου Ελένη, ΜΠΣ Φιλοσοφίας Α.Π.Θ.
Η πολιτική ως έργο τέχνης στην πλατωνική φιλοσοφία

11. 30 – 11. 40 Αντώνιος ΔημόπουλοςΜΠΣ Φιλοσοφίας Α.Π.Θ.
Τίμαιος, Κόσμου Ποίησις και Είδωλα Αλήθειας

11.40 -12.00 Συζήτηση



Β΄ ΣΥΝΕΔΡΙΑ:

Προεδρείο: Χαράλαμπος Αποστολόπουλος – Ελένη Καραμπατζάκη

12. 00  12.20 Κωνσταντίνος Καλαχάνης, Διδάκτωρ Φιλοσοφίας ΕΚΠΑ
Η κριτική των αισθήσεων στον πλατωνικό Θεαίτητο

12.20 - 12.40  Κωνσταντίνος ΝιάρχοςΚαθηγητής Πανεπιστημίου Αθηνών
Η διαλεκτική της γνώσεως μετά της αρετής κατά τον Πλάτωνα

12.40 - 13.00 Μαριάννα Δώδου, Διδάκτωρ Α.Π.Θ.
Η έννοια της εξωτερικότητας και ο πλατωνικός Φαῖδρος: Lévinas, Derrida και Ibn Hazm

13.00 - 13.20 Χαράλαμπος ΣπυρίδηςΚαθηγητής Πανεπιστημίου Αθηνών
Τέλειον μείζον σύστημα κατά χρώμα παρά Πλάτωνι

13.20 – 13.40 Αναστασία Δημητρακοπούλου, Διδάκτωρ Φιλοσοφίας ΕΚΠΑ
Άρχοντες και αρχόμενοι κατά τον Πλάτωνα

13.40 - 14.00 Βασίλειος ΜακρυπούλιαςΔιδάκτωρ Φιλοσοφίας ΕΚΠΑ
Η πλατωνική αντίληψις του θείου

14. 00 – 14.20 Γεράσιμος ΡεντίφηςΔιδάκτωρ Φιλοσοφίας ΕΚΠΑ
Η ακρασία στην πλατωνική γνωσιοθεωρία

14. 20 – 14. 40 Απόστολος ΚαπρούλιαςΔιδάκτωρ Φιλοσοφίας
Φιλοσοφική ανθρωπολογία της θρησκείας στο πλατωνικό έργο Εὐθύφρων

14.40 – 15.00 Συζήτηση









17 σχόλια:

  1. Κατά τον Πλάτωνα, όπως λέει ο ίδιος στην 7η επιστολή του, ίσως και αλλού, υπάρχουν πράγματα για τα οποία ο αληθινός φιλόσοφος δεν μπορεί να μιλήσει, για την αληθινή ουσία των όντων. Θεωρούσε πως ο λόγος, προφορικός και γραπτός, ποτέ δεν είναι σε θέση πιστά να αποτυπώσει την ουσία:

    "Δικό μου πάντως έργο, που να μιλεί συστηματικά γι’ αυτά τα πράγματα, δεν υπάρχει και ούτε ασφαλώς θα υπάρξει ποτέ. Γιατί η γνώση τους δεν μπορεί να διατυπωθεί με το λόγο, όπως άλλες γνώσεις, αλλά, μέσα από μακρόχρονη κοινή αναζήτηση της ουσίας του πράγματος και την αδιάκοπη απασχόληση με το πρόβλημα, ξαφνικά, σαν το φως που ανάβει από μια σπίθα, γεννιέται στην ψυχή, και υστέρα τρέφεται μόνη της."

    Αλλά ακόμα και να έβρισκε τον ορθό λόγο, δεν πιστεύει πως θα έπρεπε να τα πει:

    "Αν όμως έβρισκα ότι και πρέπει να γράφουν κατά τρόπο ικανοποιητικό για τον πολύ κόσμο, και μπορούν να εκφρασθούν με το λόγο, τότε τί ωραιότερο έργο θα είχα να πραγματοποιήσω στη ζωή μου από το να τα γράψω, κάνοντας έτσι στους ανθρώπους ένα μεγάλο καλό, και να αποκαλύψω σ’ όλους την αληθινή ουσία των όντων; Αλλά ούτε ωφέλιμη πιστεύω πώς θα ήταν για τους ανθρώπους ή ανακοίνωση των σκέψεων που γίνονται επάνω σ’ αυτό το πρόβλημα, παρά μόνο για μερικούς λίγους, όσοι είναι ικανοί μόνοι τους, με μια μικρή υπόδειξη, ν’ ανακαλύψουν την αλήθεια, ενώ τους υπόλοιπους θα τους γέμιζε, άλλους με μιαν άστοχη περιφρόνηση που δεν ταιριάζει καθόλου, κι’ άλλους με μια γεμάτη αξιώσεις και μάταιη ελπίδα, πώς τάχα έμαθαν κάποια πολύ υψηλά πράγματα."

    Επίσης, αλλού αναφέρει πως ουδέποτε ένας αληθινός φιλόσοφος θα γράψει για τα αξιότερα, αλλά αυτά θα τα κρατήσει μόνο για εκείνον.

    "Γι’ αυτό κανένας άξιος άνθρωπος δε θα γράψει ποτέ και δε θα παρουσιάσει στους ανθρώπους τις σκέψεις του πάνω σ’ ό,τι είναι αληθινά άξιο, γεννώντας τους έτσι φθόνο και απορία. Μ’ ένα λόγο, έχοντας κανείς υπ’ όψη του όσα είπαμε, πρέπει, όταν ιδεί γραμμένα βιβλία, ή ενός νομοθέτη με θέμα τους νόμους ή και οτιδήποτε άλλο με άλλο θέμα, να ξέρει ότι όσα λέει εκεί, δεν ήταν γι’ αυτόν τα αξιώτερα, αν είναι ο ίδιος άξιος, παρά φυλάγονται στο ωραιότερο μέρος του εαυτού του. Αν όμως αυτά που έγραψε, τα έγραψε θεωρώντας τα πραγματικά σπουδαία, τότε, όχι βέβαια οι θεοί, άλλα οι άνθρωποι τον έκαναν να χάσει τα λογικά του."

    Και το αιτιολογεί λέγοντας πως τα αξιότερα, αναγκαστικά θα τα σεβόταν και πως ποτέ δε θα τα εξέθετε στα βέβηλα μάτια των ανθρώπων:

    "...όποιος έγραψε κάτι για τις ύψιστες και πρώτες αρχές του κόσμου, κατά τη γνώμη μου τίποτε σωστό δεν άκουσε και δεν έμαθε για κείνα που έγραψε. Αλλιώς θα τα σεβόταν το ίδιο μ’ εμένα και δε θα τολμούσε να τα παρουσιάσει εκθέτοντας τα στο ανάρμοστο και άπρεπο αντίκρυσμα των ανθρώπων. Γιατί ούτε για να βοηθεί τη μνήμη του τα' γραψε — δεν υπάρχει κανένας φόβος να το ξεχάσεις όταν μια φορά το κλείσεις μεσ' στην ψυχή σου: τίποτε δεν είναι συντομώτερο απ’ αυτό — αν το' κανε, το έκανε από μια επαίσχυντη φιλοδοξία, είτε για να τα παρουσιάσει ως δικά του, είτε για να φανεί πως έχει μόρφωση, που ήταν ανάξιός της, αφού επιθυμούσε τη φήμη που δίνει η απόκτησή της."

    ΑπάντησηΔιαγραφή
  2. Το ζήτημα είναι πολύ σημαντικό για τη φιλοσοφία, σημαντικότερο μου φαίνεται πως δεν υπάρχει. Γιατί αν δεχτούμε αυτά που λέει ο Πλάτωνας, τότε καταλήγουμε αναγκαστικά στα εξής συμπεράσματα. Πρώτον, απ' όλα αυτά που έχουν λεχθεί και γραφτεί, τίποτα δεν έχει ταυτιστεί με την αληθινή ουσία των πραγμάτων, και πως είναι υποδείξεις για αυτήν, στην καλύτερη, και εντελώς μπούρδα στη χειρότερη. Δεύτερον και σημαντικότερο, πως υπάρχουν άνθρωποι που ενώ γνωρίζουν την ουσία και που θα μπορούσαν τουλάχιστον να αποπειραθούν να την εκφράσουν, προφορικώς ή γραπτώς, παρ' όλα αυτά δεν το κάνουν, από σεβασμό σε αυτήν την ουσία, αλλά και στους άλλους ανθρώπους που ενδέχεται να τους βασανίσουν. Και από αυτό το δεύτερο προκύπτουν και τα όρια της φιλοσοφίας, που δεν είναι όρια της ανθρώπινης διανόησης ή κάποιας αδυναμίας έκφρασης ή οτιδήποτε άλλου, αλλά η φιλοσοφία οριοθετείται από τον ίδιο τον αληθινό φιλόσοφο λόγω τους σεβασμού του στην ανθρώπινη αξιοπρέπεια από τη μία, και του σεβασμού του στην αληθινή ουσία των πραγμάτων από την άλλη.

    Με άλλα λόγια, αυτός που γνωρίζει, αναγκάζεται να σιωπήσει, ενώ αυτός που δεν γνωρίζει, μιλάει πολύ. Πώς όμως θα φτάσουμε κάποια στιγμή στην αλήθεια, μια αλήθεια από την οποία θα έρθει η αρετή, η ηθική και εν τέλει η ειρήνη, και όχι η εκεχυρία που έχουμε τώρα, αν δεν σπάσει αυτή η σιωπή και η ομερτά που επιβάλλεται τόσο από εξωγενείς όσο και από εσωγενείς παράγοντες;

    http://www.youtube.com/watch?v=4IjawyE9YII

    ΑπάντησηΔιαγραφή
  3. Δημ. Τζωρτζόπουλος22 Ιανουαρίου 2014 - 8:35 π.μ.

    Η αλήθεια δεν είναι κάτι που μας περιμένει σε ένα σημείο του χρόνου ή του χώρου ή που βρίσκεται σε κάποιο επέκεινα. Απεναντίας είναι η βλέψη και η ανάβλεψη προς το αγαθό: οι άνθρωποι, οι αληθινοί φιλόσοφοι -πάντοτε κατά Πλάτωνα- μετέχουν στη γνώση που μας διανοίγει προς το αγαθό. Ποτέ όμως δεν φτάνουν εκεί. Με αυτό περίπου το νόημα μιλάει ο Πλάτων και στα πλατωνικά κείμενα που αναφέρεις και τα οποία είναι εξόχως αποκαλυπτικά.

    ΑπάντησηΔιαγραφή
  4. Μπορεί να μη βρίσκεται η αλήθεια σε κάποιο σημείο του χρόνου ή του χώρου, όμως ο Πλάτωνας μιλάει για κάποια στιγμή όπου "ξαφνικά, σαν το φως που ανάβει από μια σπίθα, γεννιέται στην ψυχή, και υστέρα τρέφεται μόνη της." Αυτό πώς το ερμηνεύουμε;

    ΑπάντησηΔιαγραφή
  5. Δημ. Τζωρτζόπουλος23 Ιανουαρίου 2014 - 9:30 π.μ.

    Μας το ερμηνεύουν τα παραδείγματα από την ίδια την εξέλιξη της ιστορίας: τα μεγάλα γεγονότα στην ιστορία δεν συμβαίνουν ως συσσωρευτική, αλλά ως εκρηκτική ύλη, δηλαδή ως εκλάμψεις, ως φωτεινά σήματα, που φωτίζουν τη σκοτεινή πορεία της ανθρωπότητας. Περίπου έτσι.

    ΑπάντησηΔιαγραφή
  6. Μα εδώ δε μιλάμε για την ιστορία της ανθρωπότητας γενικά και αόριστα, αλλά για κάτι που συμβαίνει στον φιλόσοφο, τον αληθινό ... μετά από μακρόχρονη αναζήτηση της ουσίας των πραγμάτων και την αδιάκοπη απασχόληση με το πρόβλημα.

    ΑπάντησηΔιαγραφή
  7. Δημ. Τζωρτζόπουλος24 Ιανουαρίου 2014 - 2:24 μ.μ.

    Δεν πρόκειται για την ιστορία [=ιστοριογραφία] της ανθρωπότητας, αλλά για την ίδια την "ουσία των πραγμάτων".

    ΑπάντησηΔιαγραφή
  8. Εσύ μου φαίνεται πως με πολύ μεγάλη και περισσή βεβαιότητα λες αυτά που λες, μπορείς όμως να αποδεχτείς και τη βαρύτητα των λόγων σου; Γιατί αν κάνεις λάθος, ενδέχεται να παραπλανήσεις αυτούς που σε διαβάζουν.

    ΑπάντησηΔιαγραφή
  9. Δημ. Τζωρτζόπουλος26 Ιανουαρίου 2014 - 2:18 μ.μ.

    Δεν συμβαίνει καμιά βεβαιότητα παρά μόνο ερμηνεία της Πλατωνικής σκέψης, με βάση τα κείμενα του φιλοσόφου και την εσωτερική τους Λογικότητα. Επομένως, κάθε ερμηνευτική δυνατότητα, για να είναι κοντύτερα στο πνεύμα του φιλοσόφου και της αλήθειας του, υπερβαίνει υποχρεωτικά τη συναισθηματική περιδιάβαση του ενός ή του άλλου φιλοσοφικού Λαβύρινθου.

    ΑπάντησηΔιαγραφή
  10. Μα πώς δεν υπάρχει βεβαιότητα; Βεβαιότητα της ερμηνείας των πλατωνικών κειμένων εννοώ. Ενώ τα κείμενα είναι τα ίδια για όλους, υπάρχουν διαφορετικές ερμηνείες αυτών. Σίγουρα, δεν μπορεί να υπάρχει πάνω από μία ορθή ερμηνεία. Ή όλες θα είναι λάθος, ή μία θα είναι η σωστή. Για παράδειγμα, εσύ δίνεις μια ερμηνεία και εγώ δίνω μια άλλη. Ή θα έχουμε και οι δύο λάθος ή ένας από εμάς θα έχει δίκιο. Εσύ εκφράζεσαι με βεβαιότητα και εγώ το ίδιο.

    Επίσης, δεν κατάλαβα και πολύ καλά πώς από την μία παραπάνω σου πρόταση καταλήγεις στο συμπέρασμα που περιγράφεις στη δεύτερη. Αλλά και τι ακριβώς εννοείς με "τη συναισθηματική περιδιάβαση του ενός ή του άλλου φιλοσοφικού Λαβύρινθου."

    ΑπάντησηΔιαγραφή
  11. Δημ. Τζωρτζόπουλος27 Ιανουαρίου 2014 - 2:16 μ.μ.

    Οι αναρίθμητες ως σήμερα ερμηνείες, ας πούμε, γύρω από τον Πλάτωνα είναι δυνατές προσεγγίσεις του Έλληνα φιλοσόφου και όχι οριστικές, αυτασφαλείς και βέβαιες, με το νόημα που δίνεις εσύ στο "βέβαιος-βεβαιότητα" [=αυτό και όχι άλλο]. Υπάρχει και οφείλει να υπάρχει διαφορετικότητα οπτικής γωνίας: πολλαπλές ερμηνείες, που έχουν βαρύτητα, στο μέτρο που εισδύουν στα έγκατα της πλατωνικής σκέψης και την ανοίγουν σαν βεντάλια. Αυτές οι ερμηνείες προσφέρουν το βέβαιο της περαιτέρω έρευνας, δηλαδή το βέβαιο της αβεβαιότητας. Οι απλοϊκές, ανεπιστημονικές, απεναντίας, "ερμηνείες" είναι απόλυτα βέβαιες για την αλήθεια τους: δηλαδή είναι επιφανειακές περιδιαβάσεις, χωρίς τη δύναμη του Λόγου και χωρίς την επίγνωση ότι το φιλοσοφικό κείμενο είναι πολύπλοκο και πρέπει να αντιμετωπίζεται ως τέτοιο. Ακριβώς ετούτη η επιφανειακότητα εννοείται με τα τελευταία λόγια μου που αναφέρεις.

    ΑπάντησηΔιαγραφή
  12. Τώρα έγινες απόλυτα κατανοητός. Συνεπώς, οι ερμηνείες που δίνεις, δεν υποστηρίζεις πως κατέχουν κάποιες βεβαιότητες, αλλά πως προωθούν την περαιτέρω κατανόηση των κειμένων. Αυτός ο δρόμος όμως δεν πιστεύεις πως θα οδηγήσει κάποια στιγμή σε βεβαιότητες; Αυτή δεν είναι η δουλειά του φιλόσοφου άλλωστε;

    ΑπάντησηΔιαγραφή
  13. Δημ. Τζωρτζόπουλος28 Ιανουαρίου 2014 - 6:40 π.μ.

    Σε βεβαιότητες όμως περίπου σαν εκείνες, στις οποίες οδηγούσε ο ιστορικός ή πλατωνικός Σωκράτης τους συνομιλητές του, δηλ. σε κάποιες αξιόμαχες, κατά το δυνατόν, εμβαθύνσεις ή κατανοήσεις, που θα μπορούσαν να λειτουργούν ως εφαλτήριο για πιο στέρεους μεταστοχασμούς.

    ΑπάντησηΔιαγραφή
  14. Σωστά! Οι βεβαιότητες βρίσκονται λοιπόν στους μεταστοχασμούς. Γνωρίζεις κάποιον άλλον φιλόσοφο εκτός από τον Πλάτωνα που να έκανε κάτι παρόμοιο;

    ΑπάντησηΔιαγραφή
  15. Δημ. Τζωρτζόπουλος30 Ιανουαρίου 2014 - 8:14 π.μ.

    Με τον τρόπο του Πλάτωνα μόνο αυτός ο Έλληνας φιλόσοφος το κατόρθωσε. Ωστόσο όλοι οι μεγάλοι φιλόσοφοι, π.χ. Αριστοτέλης, Χέγκελ, Νίτσε, Χάιντεγκερ κ.λπ., με τον δικό τους τρόπο παράγουν σκέψη, επειδή σκέπτονται μεταστοχαστικά.

    ΑπάντησηΔιαγραφή
  16. Δεν βρίσκεις παράξενο πως μόνο ο Πλάτωνας παρήγαγε φιλοσοφικό έργο υπό τη μορφή διαλόγου; Και οι άλλοι καλοί είναι, δε λέω, αλλά ένα κείμενο από μόνο του, όσο καλό και να είναι, δεν έχει τα επιθυμητά αποτελέσματα...Μήπως τα φιλοσοφικά έργα εφεξής έτσι πρέπει να γράφονται, στη μορφή διαλόγου;

    Εσύ κάνεις μεταστοχασμούς;

    ΑπάντησηΔιαγραφή
  17. Δημ. Τζωρτζόπουλος2 Φεβρουαρίου 2014 - 12:05 μ.μ.

    Κάθε μεγάλο φιλοσοφικό έργο και κάθε σπουδαίος φιλόσοφος δεν συγκρίνεται ποσοτικά με τους άλλους, αλλά κρίνεται ως δημιουργός.

    ΑπάντησηΔιαγραφή